Ik stel U voor indien U de tentoonstelling Mayombe te Leuven in het museum M wenst te bezoeken, een mail te sturen naar mijn mail adres.
De tenstoonstelling Mayombe duurt van 08-10-2010 tot 29-01-2011. Ik kan je ticketten reserveren indien U per groep de tentoonstelling wenst te bezoeken.
Ik zal ook een aantal vrijkaarten krijgen.
Onthou in ieder geval de datum 11-11-2010. Leuven organiseert die dag een speciale dag ivm Congo.
AfrikaFilmfestival zal ook een aantal filmen projecteren.
Er zal ook een ontmoetingsdag georganiseerd worden met kinderen of hun ouders van de colonie voor de personen die in Congo verbleven en er zullen ook speciale dégustatie zijn in het museum, zoals bier, Moambe en nog veel meer activiteiten !!.
Mayombe. Meesters van de magie
8 oktober 2010 – 23 januari 2011
Tarief B-dagtrip (trein + toegang tentoonstelling): www.b-dagtrips.be – tel. 02 528 28 28.
Mayombe. Meesters van de magie presenteert een groot aantal waardevolle beelden en andere
voorwerpen uit een uitzonderlijke Congolese verzameling die igendom is van de Katholieke
Universiteit Leuven, het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika in Tervuren en de Université
Catholique de Louvain. Deze collectie werd 100 jaar geleden verzameld in Mayombe, een streek in
Neder-Congo, en naar België gezonden door Leo Bittremieux, missionaris van Scheut. Ter
gelegenheid van de vijftigste verjaardag van de onafhankelijkheid van Congo brengt M deze zeldzame
stukken weer samen in één tentoonstelling. Mayombe is een bosrijk gebied ten noorden van de monding van de Congostroom. De Belg Leo Bittremieux,
leefde er vanaf 1907. Hij kende als geen ander het Kiyombe, de taal van de regio en hij was oprecht
geïnteresseerd in haar inwoners, de Yombe. Behalve missiewerk verrichtte hij ook onderzoek naar hun taal
en cultuur en publiceerde hij zijn bevindingen.
In de volgende decennia zond Bittremieux honderden beelden en voorwerpen met bijbehorende documentatie
naar België. Ze waren bestemd voor het etnografisch museum van de Leuvense universiteit en dienden onder
meer voor de opleiding van de kolonialen in spe. In de loop van de twintigste eeuw verhuisden de objecten
verschillende keren. Bij de splitsing van de universiteit aan het einde van de jaren zestig werd een deel van
de verzameling aan de Université Catholique de Louvain (UCL) toevertrouwd. Daarnaast stuurde Bittremieux
een omvangrijke collectie etnografica naar het Museum van Belgisch Congo in Tervuren. Door het onderzoek
van de missionaris is deze collectie bijzonder goed gedocumenteerd. Dàt in combinatie met de ouderdom, de
zeldzaamheid en de vormelijke kwaliteiten van de objecten, tilt de verzameling op internationaal niveau.
Vandaag de dag worden deze onschatbare getuigen van de Yombe-cultuur bewaard in de collecties van de K.U.Leuven, de UCL en het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika. Ze dienen als studie-en referentiemateriaal voor onderzoekers en worden geregeld voor tijdelijke tentoonstellingen uitgeleend aan musea in binnen-en buitenland. Ter gelegenheid van de vijftigste verjaardag van de onafhankelijkheid van Congo brengt M deze waardevolle objecten, die vanuit historisch en antropologisch oogpunt één geheel vormen, voor het eerst weer bijeen in één tentoonstelling.
De tentoonstelling
Mayombe. Meesters van de magie wil in de eerste plaats de fascinerende schoonheid van de rituele objecten
van de Yombe tonen. De tentoonstelling opent met een sterke presentatie van veertien antropomorfe
krachtbeelden. Voor deze objecten wordt in het Kiyombe het woord nkisi (mv. minkisi.) gebruikt dat zowel aan
de beelden refereert als aan de geesten die er in huizen. Dit kunnen voorouders zijn die terug naar de wereld
van de levenden komen, landgeesten of gewelddadige hemelgeesten. Deze laatste categorie is bekend onder
de naam minkisi nkondi. Vele van die beelden zijn bezaaid met spijkers, nagels, lemmers en wiggen. In en op
het beeld is een magische lading of bilongo aangebracht die het object zijn kracht verleent. De
basisingrediënten hiervan zijn witte klei en rood poeder, aangevuld met diverse materialen zoals kruiden, vel,
haren, nagels, tanden, keitjes en buskruit. Dragers van bilongo kunnen de vorm aannemen van een mens of
een dier, maar vaker nog gaat het om een recipiënt: een zak, een mand, een kalebas, een fles, een doos of
een schelp. Hoewel er veel meer van geproduceerd werden, zijn de niet-ntropomorfe minkisi esthetisch
minder spectaculair en daarom betrekkelijk zeldzaam in westerse verzamelingen. De verscheidenheid in
magische vormen komt in de tentoonstelling duidelijk aan bod.
Mayombe. Meesters van de magie vertelt hoe de Yombe minkisi aanriepen om genezing of bescherming te
verkrijgen, om rijkdom en macht te verwerven of om wraak te nemen op een vijand. Minkisi kwamen tot stand
door samenwerking tussen een beeldhouwer en een expert in rituelen, de nganga. De nganga kocht zijn
beelden bij een beeldhouwer. Hij activeerde de objecten daarna door er metalen of andere voorwerpen aan
toe te voegen, door buskruit te laten ontploffen, door witte klei uit te smeren of er gin over te gieten. Via deze rituele objecten biedt de tentoonstelling een kijk op het functioneren van de samenleving in
Mayombe omstreeks 1910. De betekenis en context van de voorwerpen worden toegelicht.
Heel wat voorwerpen vertellen over de initiatie van de jongens (khimba) en meisjes (khumbi) en hun voorbereiding op het leven als volwassenen en op het huwelijk. Bittremieux beschreef uitvoerig de khimba-initiatie waarbij de jongens zich tot drie jaar lang in het woud terugtrokken. Ook lemba komt aan bod. Dit was een enootschap met een belangrijke regulerende functie, waarvan alleen rijke chefs en gegoede handelaren lid konden worden. De tentoonstelling eindigt met grote, polychrome beelden die de graven van de voorouders sierden.
Mayombe. Meesters van de magie toont een collectie die vandaag voor een groot deel tot het academische
erfgoed behoort. Ze wordt voornamelijk bewaard in de universitaire depots. Ook de relatie tussen Congo en
de universiteit komt tijdens deze tentoonstelling aan bod. In een epiloog worden foto’s van de universitaire
campus in Congo, Lovanium, uit de jaren vijftig gecombineerd met actuele foto’s van Belgisch topfotograaf
Carl De Keyzer.
Samenwerking
Mayombe. Meesters van de magie is het resultaat van een samenwerking tussen de Katholieke Universiteit Leuven (K.U.L.), de Université Catholique de Louvain (UCL.), het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika Tervuren (KMMA) en M -Museum Leuven.
Een aangepaste versie van de tentoonstelling zal te zien zijn in het Musée de Louvain-la-Neuve (UCL) van 8 april tot 3 juli 2011.
Publicatie
De tentoonstelling wordt begeleid door een rijk geïllustreerd publieksboek." Mayombe. Rituele beelden uit Congo" verschijnt bij uitgeverij Lannoo in het Nederlands, Frans en Engels. Naast een uitgebreid catalogusgedeelte, bevat het bijdragen van wetenschappers en experts en een aantal nooit eerder gepubliceerde foto’s. Te koop in de M-shop: € 35
Praktische Info M -Museum Leuven L. Vanderkelenstraat 28
3000 Leuven
tel. 016 27 29 29
bezoekm@leuven.be
www.mleuven.be
Open: di. tot zo. van 11u00 tot 18u00 -do. tot 22u00 -gesloten op ma.
Tickets
individuele bezoeker: 9 € reductietarief: 7 € < 26j: 5 €
13j > 18j: 3 € < 13j: gratis families: 22 €
Tarief B-dagtrip (trein + toegang tentoonstelling): www.b-dagtrips.be – tel. 02 528 28 28.








Guides Congo









About Us